Tham luận "Biện pháp nâng cao chất lượng dạy học theo hướng NCBH"

Thứ ba - 09/12/2014 03:26
Tham luận "Biện pháp nâng cao chất lượng dạy học theo hướng NCBH"
Tham luận "Biện pháp nâng cao chất lượng dạy học theo hướng NCBH"
BÁO CÁO THAM LUẬN
“BIỆN PHÁP NÂNG CAO CHẤT LƯỢNG DẠY HỌC
 THEO HƯỚNG NGHIÊN CỨU BÀI HỌC”
Môn: Vật Lý;       Tổ: Toán - Lý - TD
Trường: THCS Đồng Tân
 
Căn cứ công văn số: 405/PGD&ĐT ngày 26 tháng 08 năm 2013 V/v Hướng dẫn thực hiện nhiệm vụ năm học 2013-2014 trong đó nhấn mạnh: “Đổi mới sinh hoạt tổ, nhóm chuyên môn theo hướng nghiên cứu bài học…”
Xác định đây là nhiệm vụ trọng tâm trong chỉ đạo chuyên môn năm học 2013-2014 và những năm tiếp theo Trường THCS Đồng Tân đã nghiêm túc triển khai thực hiện và chỉ đạo đến từng tổ chuyên môn. Tổ Toán - Lý - TD cũng đồng hành thực hiện trong phong trào chung của trường, của toàn ngành, của toàn tỉnh; sau một năm đã thu được những kết quả bước đầu. Năm học này tổ chúng tôi cũng tự đánh giá, nhìn nhận lại những việc làm được, chưa làm được qua sinh hoạt chuyên môn theo hướng nghiên cứu bài học (ở môn Toán - Lý) để rút ra bài học kinh nghiệm cho mình nhằm đổi mới phương pháp dạy học, đổi mới kiểm tra đánh giá học sinh, góp phần nâng cao chất lượng, hiệu quả dạy học theo hướng nghiên cứu bài học.
A. CƠ SỞ LÝ LUẬN VÀ THỰC TIỄN CỦA CHUYÊN ĐỀ “Đổi mới nội dung sinh hoạt chuyên môn theo hướng nghiên cứu bài học”
 
Thuật ngữ “Nghiên cứu bài học” có nguồn gốc trong lịch sử giáo dục Nhật Bản, như một biện pháp để nâng cao năng lực nghề nghiệp của giáo viên thông qua nghiên cứu cải tiến các hoạt động dạy học các bài học cụ thể, qua đó cải tiến chất lượng học của học sinh. Cho đến nay Nghiên cứu bài học được xem như một mô hình, một cách tiếp cận nghề nghiệp của giáo viên và vẫn được sử dụng rộng rãi tại các trường học ở Nhật Bản, hình thức này đã được áp dụng nhiều nước trên thế giới. Ở Việt Nam phương pháp này bước đầu được áp dụng thử nghiệm tại một số tỉnh như Bắc Giang, Thái Nguyên đã đem lại một kết quả khả quan, đã chứng minh được tính khả thi của nó trong việc bồi dưỡng và phát triển năng lực chuyên môn của giáo viên so với các phương pháp truyền thống khác.
Phương pháp sinh hoạt chuyên môn theo hướng nghiên cứu bài học cũng là hoạt động sinh hoạt chuyên môn nhưng ở đó giáo viên tập trung phân tích các vấn đề liên quan đến người đọc như: Học sinh học như thế nào? Học sinh đang gặp khó khăn gì trong học tập? Nội dung và phương pháp dạy học có phù hợp, có gây hứng thú cho học sinh không? Kết quả học tập của học sinh có được cải thiện không? Cần có điều chỉnh gì và điều chỉnh như thế nào?
Nhận định đây là một hình thức đem lại hiệu quả giảng dạy ưu việt hơn phương pháp truyền thống, tổ Toán - Lý - TD của chúng tôi đã có những giải pháp thực hiện
B. CÁC GIẢI PHÁP TỔ CHỨC THỰC HIỆN ĐỔI MỚI NỘI DUNG SHCM THEO HƯỚNG NGHIÊN CỨU BÀI HỌC TẠI TỔ TRONG NHÀ TRƯỜNG
 
1. Giải pháp thứ nhất: Tổ chức tập huấn, nghiên cứu cho giáo viên trong tổ
Sau khi tiếp thu từ ngành, giải pháp đầu tiên là tổ chức tập huấn cho giáo viên trong tổ hiểu rõ nội dung cốt lõi của việc đổi mới sinh hoạt chuyên môn theo hướng nghiên cứu bài học giúp cho giáo viên nắm vững được sự khác biệt giữa sinh hoạt chuyên môn truyền thống với sinh hoạt chuyên môn theo nghiên cứu bài học
2. Giải pháp thứ 2: Làm tốt công tác tư tưởng, nâng cao nhận thức cho giáo viên
“Đổi mới sinh hoạt chuyên môn theo nghiên cứu bài học” là một nội dung mới lạ, sau khi tập huấn và triển khai thực hiện nảy sinh rất nhiều khó khăn. Trước hết đó là tâm lí ngại thay đổi của đa số giáo viên, các thầy cô đã quen với cách soạn bài, lên lớp và cách sinh hoạt chuyên môn cũ nên ko mấy hào hứng với việc thảo luận cách dạy theo nghiên cứu bài học. Vì vậy yêu cầu giáo viên trong tổ phải kiên trì, không ngại khó, không ngại không thành công, mạnh dạn áp dụng kiến thức thu nhận từ tập huấn, tham khảo tài liệu trên mạng, học hỏi kinh nghiệm từ các trường bạn (THCS Minh Sơn) phát huy trí tuệ tập thể, vừa làm vừa rút kinh nghiệm…
3. Xây dựng kế hoạch thực hiện
Tổ chuyên môn xây dựng kế hoạch thực hiện đổi mới nội dung sinh hoạt chuyên môn theo nghiên cứu bài học trình Ban giám hiệu phê duyệt, coi đây là một trong những nhiệm vụ trọng tâm về đổi mới phương pháp dạy học trong năm học. Tổ chuyên môn xây dựng kế hoạch thực hiện ít nhất 2 bài/năm/môn, Học kì I: 2 bài/môn Lý, Học kì II: 2 bài/môn. Thời gian chuẩn bị cho một bài dạy là 2 tuần
4. Mua sắm trang thiết bị đáp ứng yêu cầu đổi mới
          Tổ cùng với các tổ khác tham mưu với Ban giám hiệu để mua sắm trang thiết bị phục vụ đổi mới, cụ thể: Nhà trường đã lắp đặt 3 phòng máy chiếu, thiết bị âm thanh, bảng phụ, màn chiếu, máy ảnh… Hướng dẫn bố trí lại chỗ ngồi thuận lợi cho giáo viên dự giờ và học sinh tham gia thảo luận.
          Muốn đổi mới phương pháp dạy học thành công, yêu cầu người học cũng phải đổi mới cách học. Cách dạy và cách học phải phù hợp với nhau, học sinh lâu nay vẫn quen cách học cũ, vẫn rất thụ động. Trong các giờ dạy minh hoạ nghiên cứu bài học, giáo viên đã ứng dụng công nghệ thông tin trong dạy học, áp dụng các kĩ thuật dạy học tích cực và bố trí học sinh ngồi theo các nhóm nhỏ để hoạt động, thảo luận cho thuận tiện
5. Tổ chức thực hiện
Môn Vật Lý là môn đặc thù của dạy học thực nghiệm, rất phù hợp với kiểu sinh hoạt chuyên môn theo nghiên cứu bài học, học sinh dễ bộc lộ khả năng quan sát, tư duy, trình bày… của mình, giáo viên dễ quan sát, đánh giá… Qua hơn một năm thực hiện sinh hoạt chuyên môn theo nghiên cứu bài học ở trong tổ (gồm 2 môn Toán, Lý) chúng tôi thấy hiệu quả được nâng lên rõ rệt
C. BÀI HỌC KINH NGHIỆM
- Sinh hoạt chuyên môn theo nghiên cứu bài học là một vấn đề xa lạ đối với giáo viên, vì vậy làm cho giáo viên thấy được ý nghĩa, tầm quan trọng và thực hiện đúng kĩ thuật sinh hoạt chuyên môn theo nghiên cứu bài học trong tổ, trong trường hiểu rõ và tin tưởng là vô cùng cần thiết
- Việc thực hiện đổi mới sinh hoạt chuyên môn theo nghiên cứu bài học có thể tách tổ chức sinh hoạt chuyên môn theo nhóm bộ môn, không xếp loại giờ dạy minh hoạ
- Một số khó khăn cần khắc phục khi đổi mới sinh hoạt chuyên môn theo nghiên cứu bài học:
+ Cơ sở vật chất trường lớp hiện nay tuy đã được cải thiện nhiều nhưng vẫn chưa đáp ứng được yêu cầu của đổi mới phương pháp dạy học, diện tích lớp học còn hẹp sẽ tạo khó khăn cho hoạt động nghiên cứu bài học và giáo viên dự giờ quan sát khi phải đứng hai bên và phía trước. Hơn nữa, bàn học của học sinh đa số là kiểu bàn hình chữ nhật, không có bánh xe lăn ở dưới, khó di chuyển để hoạt động học tập theo nhóm
+ Thái độ của giáo viên đối với sinh hoạt chuyên môn theo nghiên cứu bài học: Nhiều giáo viên ngại thay đổi và không tin tưởng vào sự thành công của sinh hoạt chuyên môn theo nghiên cứu bài học. Tư tưởng hoài nghi, bàn lùi nhiều, vì vậy cần phải quyết tâm cao, đồng lòng hiệp lực của toàn bộ giáo viên thì mới đem lại hiệu quả
+ Phải làm thay đổi mục đích dự giờ, từ dự giờ để đánh giá giáo viên, sang dự giờ để quan sát việc học tập của học sinh, nhằm trả lời các câu hỏi: Học sinh học như thế nào? Học sinh gặp những khó khăn gì? Vì sao? Cần phải thay đổi như thế nào để cải thiện kết quả học tập của học sinh?
D. NHỮNG KẾT QUẢ THU ĐƯỢC
- Khi triển khai thực hiện đổi mới sinh hoạt chuyên môn theo nghiên cứu bài học là đã làm thay đổi được nhận thức và hành động của mỗi giáo viên, giáo viên tin tưởng vào tính hiệu quả của sinh hoạt chuyên môn này. Mọi người bắt đầu hình thành phương pháp dạy học mới, tiến gần hơn đến phương pháp dạy học tích cực “lấy học sinh làm trung tâm”
- Sinh hoạt chuyên môn ngày càng có chất lượng, hiệu quả hơn, thiết thực hơn. Khắc phục được tình trạng sinh hoạt chuyên môn nặng nề hình thức trước đây, mọi người nhận thức được trách nhiệm của mình trong đổi mới toàn diện giáo dục
- Thông qua thực hiện sinh hoạt chuyên môn theo nghiên cứu bài học, giáo viên dần dần tự tin, chủ động, sáng tạo trong giảng dạy, luôn suy nghĩ tìm ra biện pháp để nâng cao chất lượng dạy và học, có cơ hội nhìn lại quá trình dạy để kịp thời điều chỉnh, quan tâm nhiều hơn đến đối tượng học sinh, cải thiện tốt hơn mối quan hệ với đồng nghiệp, sẵn sàng chia sẻ, giúp đỡ đồng nghiệp, tôn trọng và học hỏi lẫn nhau. Giáo viên được tự do sáng tạo, hướng dẫn học sinh biết biến quá trình học thành quá trình tự học, mối quan hệ thầy - trò được cải thiện theo hướng tích cực, thân thiện, cởi mở. Giờ học không còn căng thẳng và việc rút kinh nghiệm giờ dạy cũng không còn căng thẳng như trước đây
- Thực hiện sinh hoạt chuyên môn theo nghiên cứu bài học, thông qua các bài giảng minh hoạ ta dễ nhận thấy học sinh hào hứng, chủ động trong học tập hơn, điều này hết sức quan trọng, học sinh được tự do thể hiện mình, được giáo viên quan tâm hướng dẫn học và tự học thể hiện mình, được giáo viên quan tâm hướng dẫn học và tự học từ trước đến nay ít khi thấy
          Năm học 2013 - 2014, lần đầu tiên sinh hoạt chuyên môn theo nghiên cứu bài học được Sở GD&ĐT Lạng Sơn chỉ đạo triển khai thực hiện trong toàn ngành. Mặc dù đây là nội dung mới, khi thực hiện có nhiều khó khăn, rào cản. Nhưng qua một năm thực hiện chúng tôi nhận thaayssinh hoạt chuyên môn theo nghiên cứu bài học là một phương pháp mới, có hiệu quả trong việc đổi mới phương pháp dạy học hiện nay cho giáo viên và học sinh. Tuy nhiên, quá trình đổi mới từ sinh hoạt chuyên môn truyền thống sang sinh hoạt chuyên môn theo nghiên cứu bài học là một qua trình gian nan, lâu dài và vất vả, đòi hỏi có sự quyết tâm cao của cả một tập thể giáo viên và lãnh đạo nhà trường, nhân tố quyết định để đổi mới và nâng cao chất lượng cho người dạy và người học.
 
 

Tác giả bài viết: Nguyễn Thị Nga

Nguồn tin: tư viết

Tổng số điểm của bài viết là: 5 trong 1 đánh giá

Xếp hạng: 5 - 1 phiếu bầu
Click để đánh giá bài viết

  Ý kiến bạn đọc

Văn bản mới

01

Sinh hoạt chuyên môn cụm

Thời gian đăng: 04/11/2018

lượt xem: 18 | lượt tải:11

930_BGDĐT-GDTC

Hướng dẫn thực hiện công tác y tế trường học

Thời gian đăng: 31/03/2018

lượt xem: 35 | lượt tải:23
Quảng cáo 2
Thăm dò ý kiến

Cảm ơn bạn đã ghé thăm Website. Bạn biết trang của chúng tôi qua:

Bạn đã không sử dụng Site, Bấm vào đây để duy trì trạng thái đăng nhập. Thời gian chờ: 60 giây