Liên kết website
Thống kê truy cập
Hôm nay : 68
Tháng 11 : 17.793
Năm 2020 : 207.888
A- A A+ | Tăng tương phản Giảm tương phản

ĐỀ, ĐÁP ÁN THI HSG VĂN 9 CẤP HUYỆN HỮU LŨNG

NĂM HỌC 2017-2018

Câu 1

Điều gì là quan trọng?

Chuyện xảy ra tại một trường trung học.

Thầy giáo giơ cao một tờ giấy trắng, trên đó có một vệt đen dài và đặt câu hỏi với học sinh:

- Các em có thấy gì không?

Cả phòng học vang lên câu trả lời:

- Đó là một vệt đen.

Thầy giáo nhận xét:

- Các em trả lời không sai. Nhưng không ai nhận ra đây là một tờ giấy trắng ư?

Và thầy kết luận:

- Có người thường chú tâm đến những lỗi lầm nhỏ nhặt của người khác mà quên đi những phẩm chất tốt đẹp của họ. Khi phải đánh giá một sự việc hay một con người, thầy mong các em đừng quá chú trọng vào vết đen mà hãy nhìn ra tờ giấy trắng với nhiều mảng sạch mà ta có thể viết lên đó những điều có ích cho đời.

(Trích Quà tặng cuộc sống – Dẫn theo http://gacsach.com)

Suy nghĩ của em về câu chuyên trên

* Gợi ý

*  Giải thích:

- Ý nghĩa ẩn dụ của hình ảnh “vết đen”: chỉ những sai lầm, thiếu sót, hạn chế… mà mỗi chúng ta đều có thể mắc phải.

- Việc chỉ “chú tâm đến những lỗi lầm nhỏ nhặt của người khác mà quên đi những phẩm chất tốt đẹp của họ” thể hiện một cách đánh giá con người chủ quan, phiến diện, thiếu đi sự độ lượng, bao dung cần thiết để nhìn nhận, đánh giá người khác một cách toàn diện.

- Khi phải đánh giá một sự việc hay một con người, đừng quá chú trọng vào vết đen mà hãy nhìn ra tờ giấy trắng với nhiều mảng sạch mà ta có thể viết lên đó những điều có ích cho đời

=> Thông điệp từ lời khuyên của thầy giáo: Khi đánh giá một con người không nên quá chú ý vào những sai lầm, thiếu sót mà cần biết trân trọng những điều tốt đẹp, biết nhìn thấy trong tâm hồn mỗi người đều còn những khoảng trống để từ đó có thể tạo dựng, vun đắp, hoàn thiện nhân cách.

* Bình luận:

- Lời khuyên của thầy giáo đưa ra một bài học đúng đắn và giàu tính nhân văn, bởi:

+ Cách đánh giá chỉ “chú trọng vào những vệt đen” mà không biết trân trọng “nhiều mảng sạch” là cách đánh giá quá khắt khe, không toàn diện, thiếu công bằng, không thể có được cái nhìn đầy đủ, đúng đắn về một con người.

+ Con người không ai không có những thiếu sót, sai lầm, bởi vậy biết nhìn ra “tờ giấy trắng với nhiều mảng sạch” để có thể “viết lên đó những điều có ích cho đời” sẽ tạo cơ hội cho mỗi người sửa chữa sai lầm, có động lực, cơ hội hoàn thiện bản thân đồng thời giúp chúng ta biết sống nhân ái, yêu thương, làm cho mối quan hệ giữa người với người trở nên tốt đẹp hơn.

- Mở rộng...

-  Liên hệ bản thân:…

Câu 2

“Dù viết về cái gì, văn chương chân chính cũng hướng về con người. Viết về

cái xấu để cảnh tỉnh con người, để báo động giúp con người sống với bản lĩnh tốtđẹp của mình. Viết về cái tốt để con người tự tin ở mình và đó chính là hành trang cần có ở con người trong cuộc hành trình tới tương lai.”

Em hiểu ý kiến trên như thế nào? Hãy làm sáng tỏ ý kiến trên qua bài thơ

“Ánh trăng” của Nguyễn Duy.

 

* Gợi ý đáp án

a. Mở bài: Dẫn dắt và nêu vấn đề:

- Dẫn dăt:  Văn học là bức tranh về đời sống xã hội và con người. Văn học viết ra để phục vụ con người.

- Nêu vấn đề nghị luận:

b. Thân bài:

* Giải thích

- Thế nào là văn chương chân chính?

Văn chương chân chính là văn chương gần gũi, chuyên chú ở con người, phục vụ đời sống, có ích cho con người.

- Vì sao viết cái xấu, cái tốt đều nhằm hướng về con người…?

Vì văn chương là tấm gương phản chiếu hiện thực của cuộc sống nên nó phản ánh cả những điều xấu và điều tốt của hiện thực.

+ Viết về cái xấu với mục đích cảnh tỉnh, giúp con người nhận ra cái đúng – sai, tốt – xấu… để cải tạo con người.

+ Viết về cái tốt nhằm để ngợi ca, động viên khích lệ,…con người.

=> Đó là chức năng cao đẹp của văn chương.

* Chứng minh qua bài thơ “Ánh trăng” của Nguyễn Duy.

- Viết về cái gì thì thứ văn chương chân chính cũng hướng về con người.

+ “Ánh trăng” của Nguyễn Duy mượn cảm hứng đề tài truyền thống của thơ ca từ cổ chí kim là vầng trăng. Bài thơ không chỉ thể hiện cảm xúc về vầng trăng đẹp mà qua đó còn hướng người đọc đến bài học nhân sinh.

- Viết về cái xấu để cảnh tỉnh con người, để báo động giúp con người sống với bản chất tốt đẹp của mình.

+ “Ánh trăng” viết về sự đổi thay bội bạc của con người với quá khứ.

Quá khứ đó là sự gắn bó nghĩa tình với thiên nhiên, nhân dân, đất nước trong những năm tháng gian lao của chiến tranh. Từ nhỏ đến lúc trưởng thành, trong khó khăn gian khổ con người gắn bó với ánh trăng như tri kỉ, tri âm. Vậy mà khi hoà bình với đầy đủ tiện nghi ở thành phố, con người đã vô tình quên lãng vầng trăng, thay đổi tới mức coi người tri kỉ như người dưng xa lạ, lãng quên quá khứ, quay lưng lại với nhân dân với những người đã đùm bọc sẻ chia trong những năm chiến tranh gian khổ. Đó là cái xấu đáng lên án của con người.

-  Viết về cái tốt để con người tự tin ở mình, đó chính là hành trang để con người hướng tới tương lai.

+ Bản tính tốt đẹp của nhân vật trong tác phẩm là dám nhìn thẳng vào sự thật, thấy cái xấu của mình để sửa chữa và sống tốt hơn.

+  Người chiến sĩ trong “Ánh trăng” đã ân hận “rưng rưng”, “giật mình” bởi thái độ sống bạc nghĩa vừa qua của mình. Đó là giọt nước mắt hướng thiện.

c. Kết bài: Khẳng định vấn đề nghị luận.

Văn chương và đời sống có quan hệ mật thiết với nhau. Vì thế văn chương dù viết cái xấu hay cái tốt đều hướng về con người và nâng đỡ tâm hồn con người. Đó là hành trang cần có ở con người trong cuộc hành trình tới tương lai.

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

PHÒNG GIÁO DỤC & ĐÀO TẠO

HUYỆN SƠN DƯƠNG

KỲ THI CHỌN HỌC SINH GIỎI LỚP 9

HUYỆN SƠN DƯƠNG, NĂM HỌC 2015 – 2016

ĐỀ THI MÔN: NGỮ VĂN

Thời gian: 150 phút (không kể thời gian giao nhận đề)

(Đề thi gồm có 01 trang)

Câu 1. (2.0 điểm)

Một ấn tượng hàm ơn khó tả dạt lên trong lòng cô gái. Không phải vì bó hoa

rất to sẽ đi theo cô trong chuyến đi thứ nhất ra đời. Mà vì một bó hoa nào khác nữa,

bó hoa của những háo hức và mơ mộng ngẫu nhiên anh cho thêm cô.

(Lặng lẽ Sa Pa - Nguyễn Thành Long, Ngữ văn 9- tập 1)

Hình ảnh một bó hoa nào khác nữa trong đoạn văn trên được sử dụng theo

biện pháp tu từ nào? Em hiểu ý nghĩa hình ảnh đó như thế nào?

Câu 2. (8.0 điểm)

“Nơi anh đến là biển xa, nơi anh tới ngoài đảo xa.

Từ mảnh đất quê ta giữa đại dương mang tình thương quê nhà.

Đây Trường Sa, kia Hoàng Sa

Ngàn bão tố phong ba ta vượt qua, vượt qua….”

(Nơi đảo xa - Thế Song)

Từ lời bài hát trên, bằng những hiểu biết xã hội, em hãy viết một bài nghị luận

trình bày suy nghĩ của em về hình ảnh những người chiến sĩ ngày đêm bảo vệ biển

đảo thiêng liêng của Tổ quốc.

Câu 3. (10 điểm)

“Dù viết về cái gì, văn chương chân chính cũng hướng về con người. Viết về

cái xấu để cảnh tỉnh con người, để báo động giúp con người sống với bản lĩnh tốt

đẹp của mình. Viết về cái tốt để con người tự tin ở mình và đó chính là hành trang

cần có ở con người trong cuộc hành trình tới tương lai.”

Em hiểu ý kiến trên như thế nào? Hãy làm sáng tỏ ý kiến trên qua bài thơ

“Ánh trăng” của Nguyễn Duy.

 

HƯỚNG DẪN CHẤM

KỲ THI CHỌN HỌC SINH GIỎI LỚP 9

NĂM HỌC 2017 – 2018

 

Câu 1: (2.0 điểm) Học sinh xác định được:

- Hình ảnh bó hoa nào khác nữa được sử dụng theo biện pháp tu từ ẩn dụ.

- Ý nghĩa: Đó là những giá trị tinh thần mà cô gái đã tìm thấy ở anh

thanh niên. Từ những điều cô chứng kiến, nghe được, từ những trang

sách anh đọc dở, cô nhận ra vẻ đẹp tâm hồn anh. Anh trở thành tấm

gương cho cô noi theo, cho cô yên tâm với sự lựa chọn của mình.

Câu 2: (8.0 điểm)

a. Mở bài.

- Dẫn dắt và nêu vấn đề cần nghị luận

b. Thân bài.

* Khẳng định chủ quyền lãnh thổ, suy nghĩ về cuộc sống của những

người lính.

- Việt Nam là một quốc gia nằm ven biển. Lãnh thổ bao gồm đất liền,

thềm lục địa và rất nhiều hải đảo. Bên cạnh những người chiến sĩ bảo

vệ chủ quyền của đất nước trên đất liền, trên không, chúng ta không

thể không nghĩ tới những người chiến sĩ ngày đêm bảo vệ biển đảo

thiêng liêng của Tổ quốc.

- Các anh là những người sống trong một hoàn cảnh có nhiều khó

khăn gian khổ: sống giữa biển khơi, đầy nắng gió, thường xuyên gặp

phải bão tố,… Cuộc sống của các anh thiếu thốn phương tiện so với

người dân ở đất liền: thiếu nước ngọt, thiếu sách báo…

- Xa gia đình, xa người thân nên nhiều khi phải trải qua những nỗi

buồn da diết vì nhớ nhà ...

- Tuy đầy gian khổ và khó khăn nhưng những điều này không làm

giảm đi ý chí quyết tâm bảo vệ chủ quyền Tổ quốc, bảo vệ cuộc sống

bình yên của người dân, nhất là những ngư dân trên biển cả ...

- Đất nước được toàn vẹn, cuộc sống vẫn phát triển bình thường, hằng

ngày các em được bình yên đến trường, bữa cơm mỗi ngày không

thiếu những sản phẩm của biển cả, …nhờ có một phần không nhỏ

công sức và sự hi sinh thầm lặng của các anh ...

* Mở rộng, nâng cao vấn đề.

- Để bảo vệ chủ quyền thiêng liêng của dân tộc ta đặc biệt là chủ

quyền biển đảo các chiến sĩ đang ngày đêm chiến đấu nơi “đầu sóng

ngọn gió” để bảo vệ biển đảo thiêng liêng của Tổ quốc …Công việc

của các anh vốn vất vả nay lại càng vất vả hơn.

- Hình ảnh của các anh, chiến sĩ ngoài biển đảo là những hình ảnh đẹp

của sự hi sinh vì nghĩa lớn.

- Trước tấm gương của các anh, thế hệ trẻ chúng ta cần phấn đấu học

tập tốt để góp phần xây dựng và bảo vệ quê hương, đồng thời lên án

hành động xâm phạm chủ quyền lãnh thổ dân tộc của các thế lực

xấu…

- Mỗi học sinh ngay từ khi còn ngồi trên ghế nhà trường cần có

những hành động và việc làm thiết thực nhất để động viên chia sẻ với

các anh cả về mặt vật chất và tinh thần.

c. Kết bài: Khẳng định Trường Sa, Hoàng Sa thuộc chủ quyền của

Việt Nam, thể hiện quyết tâm bảo vệ biển đảo của Tổ quốc.

Câu 3: (10 điểm)

* Yêu cầu về kỹ năng

- Biết viết một bài văn nghị luận văn học kết hợp nhiều thao tác lập

luận.

- Bố cục rõ ràng, kết cấu bài viết chặt chẽ, dùng từ đặt câu đúng, diễn

đạt trong sáng và giàu sức biểu cảm.

* Yêu cầu về kiến thức:

a. Mở bài: Dẫn dắt và nêu vấn đề:

- Văn học là bức tranh về đời sống xã hội và con người. Văn học viết

ra để phục vụ con người.

- Dẫn dắt vấn đề nghị luận

b. Thân bài:

* Giải thích

- Thế nào là văn chương chân chính?

Văn chương chân chính là văn chương gần gũi, chuyên chú ở con

người, phục vụ đời sống, có ích cho con người.

- Vì sao viết cái xấu, cái tốt đều nhằm hướng về con người…?

Văn chương là tấm gương phản chiếu hiện thực của cuộc sống nên nó

phản ánh cả những điều xấu và điều tốt của hiện thực.

+ Viết về cái xấu với mục đích cảnh tỉnh, giúp con người nhận ra cái

đúng – sai, tốt – xấu… để cải tạo con người.

+ Viết về cái tốt nhằm để ngợi ca, động viên khích lệ,…con người.

-> Đó là chức năng cao đẹp của văn chương.

* Chứng minh qua bài thơ “Ánh trăng” của Nguyễn Duy.

+ Viết về cái gì thì thứ văn chương chân chính cũng hướng về con

người.

- “Ánh trăng” của Nguyễn Duy mượn cảm hứng đề tài truyền thống

của thơ ca từ cổ chí kim là vầng trăng. Bài thơ không chỉ thể hiện cảm

xúc về vầng trăng đẹp mà qua đó còn hướng người đọc đến bài học

nhân sinh.

+ Viết về cái xấu để cảnh tỉnh con người, để báo động giúp con

người sống với bản chất tốt đẹp của mình.

- “Ánh trăng” viết về sự đổi thay bội bạc của con người với quá khứ.

Quá khứ đó là sự gắn bó nghĩa tình với thiên nhiên, nhân dân, đất

nước trong những năm tháng gian lao của chiến tranh.

Từ nhỏ đến lúc trưởng thành, trong khó khăn gian khổ con người gắn

bó với ánh trăng như tri kỉ, tri âm. Vậy mà khi hoà bình với đầy đủ

tiện nghi ở thành phố, con người đã vô tình quên lãng vầng trăng,

thay đổi tới mức coi người tri kỉ như người dưng xa lạ, lãng quên quá

khứ, quay lưng lại với nhân dân với những người đã đùm bọc sẻ chia

trong những năm chiến tranh gian khổ. Đó là cái xấu đáng lên án của

con người.

+ Viết về cái tốt để con người tự tin ở mình, đó chính là hành trang

để con người hướng tới tương lai.

- Bản tính tốt đẹp của nhân vật trong tác phẩm là dám nhìn thẳng vào

sự thật, thấy cái xấu của mình để sửa chữa và sống tốt hơn.

- Người chiến sĩ trong “Ánh trăng” đã ân hận “rưng rưng”, “giật

mình” bởi thái độ sống bạc nghĩa vừa qua của mình. Đó là giọt nước

mắt hướng thiện.

c. Kết bài: Khẳng định vấn đề nghị luận.

Văn chương và đời sống có quan hệ mật thiết với nhau. Vì thế văn

chương dù viết cái xấu hay cái tốt đều hướng về con người và nâng

đỡ tâm hồn con người. Đó là hành trang cần có ở con người trong

cuộc hành trình tới tương lai.


Tập tin đính kèm
Tổng số điểm của bài viết là: 0 trong 0 đánh giá
Click để đánh giá bài viết
Bài viết liên quan
Video Clip
Văn bản mới